کنگره ملی مهندسی پزشکی، هوش مصنوعی و علوم شناختی با میزبانی دانشگاه فردوسی مشهد و حضور استادان و پژوهشگران حوزه‌های مرتبط، در سه روز برگزار شد. این رویداد علمی با محوریت مهندسی پزشکی، هوش مصنوعی و علوم شناختی، به بررسی ظرفیت‌های همکاری میان‌رشته‌ای، کاربرد فناوری‌های نوین در حوزه سلامت و ملاحظات انسانی و اجتماعی هوش مصنوعی پرداخت.
تعامل میان‌رشته‌ای؛ از پژوهش تا حل مسائل سلامت
دکتر مریم قربانی، دبیر کنگره ملی مهندسی پزشکی، هوش مصنوعی و علوم شناختی، با اشاره به اهداف برگزاری این رویداد گفت: یکی از اهداف اصلی کنگره، افزایش تعامل میان استادان رشته‌های مهندسی و پزشکی با هدف حل مسائل حوزه سلامت و درمان است.
وی افزود: شبکه‌سازی میان استادان و پژوهشگران و فراهم‌کردن زمینه بهره‌گیری عملی از یافته‌های پژوهشی، از دیگر اهداف این کنگره است تا دستاوردهای علمی بتوانند در مسیر رفع نیازهای واقعی جامعه و حوزه سلامت مورد استفاده قرار گیرند.
قربانی با اشاره به برنامه‌های علمی کنگره بیان کرد: سخنرانی‌های کلیدی با حضور استادان برجسته، برگزاری سمپوزیوم‌های تخصصی به‌صورت موازی، نمایشگاه فناوری‌ها و تجهیزات پزشکی و کارگاه‌های آموزشی تخصصی از جمله برنامه‌های این رویداد بود. این کارگاه‌ها با هدف آموزش و تربیت نیروهای متخصص، از دانشجویان تا پژوهشگران علاقه‌مند، برگزار شدند.
دبیر کنگره همچنین از برگزاری نشستی با حضور استادان ایرانی داخل و خارج از کشور در روز دوم خبر داد و گفت: در این نشست، پلتفرم «پل» با هدف افزایش تعاملات علمی میان استادان ایرانی داخل و خارج از کشور معرفی می‌شود. به گفته وی، این برنامه با حضور دکتر قبول، رئیس مرکز همکاری‌های علمی بین‌المللی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، برگزار خواهد شد.
هوش مصنوعی؛ از دقت آماری تا ملاحظات عدالت
عبدالرضا جوان‌جعفری، رئیس دانشگاه فردوسی مشهد، نیز در این کنگره با اشاره به اهمیت توجه به ابعاد انسانی و اجتماعی فناوری‌های نوین، بر ضرورت بررسی انتقادی داده‌ها و الگوهایی تأکید کرد که مبنای تصمیم‌گیری سامانه‌های هوش مصنوعی قرار می‌گیرند.
وی با طرح نمونه‌هایی از کاربرد داده‌محوری و الگوریتم‌های پیش‌بینی در نظام عدالت کیفری و حوزه سلامت، توضیح داد که داده‌های آماری، حتی در صورت برخورداری از دقت بالا، لزوماً بازتاب‌دهنده تمام واقعیت‌ها نیستند و ممکن است با سوگیری‌های موجود در جامعه همراه باشند.
جوان‌جعفری با اشاره به امکان بازتولید تبعیض‌های اجتماعی در سامانه‌های هوش مصنوعی اظهار کرد: داده‌ها و اطلاعاتی که این سامانه‌ها بر اساس آنها به تحلیل و ارائه پیشنهاد می‌پردازند، ممکن است دارای سوگیری‌های جنسیتی، سنی، قومیتی یا مذهبی باشند. از این رو، نمی‌توان صرفاً بر مبنای خروجی یک الگوریتم، درباره افراد تصمیم‌گیری کرد یا نتیجه‌ای را عادلانه دانست.
رئیس دانشگاه فردوسی مشهد با اشاره به چرخه تولید داده و سیاست‌گذاری افزود: اگر داده‌های اولیه تحت تأثیر شیوه‌های نابرابر برخورد با گروه‌های مختلف اجتماعی شکل گرفته باشند، استفاده مجدد از همان داده‌ها در فرایندهای تصمیم‌گیری می‌تواند به تداوم و تقویت این الگوها منجر شود.
وی تأکید کرد: توجه به ملاحظات علوم انسانی، عدالت و احساسات اجتماعی در کنار پیشرفت‌های فنی، ضرورتی است که باید در بررسی و توسعه فناوری‌های هوش مصنوعی مورد توجه قرار گیرد.
پیوند علوم شناختی با فناوری و نیازهای انسانی
منوچهر مرادی سبزواری، سرپرست معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه تهران، نیز در این کنگره به تشریح تجربه‌ها و ظرفیت‌های پژوهشی در زمینه پیوند مهندسی، علوم شناختی و شناخت عملکرد مغز انسان پرداخت.
وی با اشاره به مسیر فعالیت‌های پژوهشی خود در حوزه رباتیک و علوم شناختی، بر اهمیت شناخت سازوکارهای ذهن و رفتار انسان برای طراحی فناوری‌هایی تأکید کرد که بتوانند با محیط تعامل مؤثرتری داشته باشند و وظایف پیچیده‌تری را انجام دهند.
مرادی سبزواری همچنین به ظرفیت بازی‌های رایانه‌ای و بازی‌های جدی در تقویت و ارزیابی برخی توانایی‌های شناختی، از جمله حافظه، تمرکز، سرعت عمل و حل مسئله اشاره کرد و توضیح داد که بهره‌گیری هدفمند از این ابزارها می‌تواند زمینه‌های تازه‌ای برای پژوهش و آموزش فراهم کند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، به کاربرد علوم شناختی در شناخت بهتر اختلال طیف اوتیسم پرداخت و با اشاره به اهمیت توجه به ویژگی‌های رفتاری و حسی افراد، بر ضرورت طراحی ابزارهای متناسب با نیازهای آنان تأکید کرد.
به گفته وی، همکاری میان متخصصان علوم شناختی، روان‌شناسی و مهندسی می‌تواند به طراحی ابزارهای تعاملی و بازی‌های هدفمند برای شناخت بهتر ویژگی‌های فردی و کمک به فرایند ارزیابی و مداخله منجر شود.
کنگره ملی مهندسی پزشکی، هوش مصنوعی و علوم شناختی با برگزاری نشست‌های تخصصی، سخنرانی‌های علمی، کارگاه‌های آموزشی و نمایشگاه فناوری‌های پزشکی، بستری برای تبادل تجربه میان پژوهشگران و بررسی ظرفیت‌های همکاری میان‌رشته‌ای در این حوزه‌ها فراهم کرد.
منبع: شهرآرانیوز
